ถั่วเหลืองก่อมะเร็งเต้านมจริงไหม? เต้าหู้ น้ำเต้าหู้ vs โปรตีนสกัดจากถั่วเหลือง

ทำไมคนจึงกังวลเรื่องถั่วเหลืองกับมะเร็งเต้านม

เหตุผลที่คนกังวลคือในถั่วเหลืองมีสารที่เรียกว่า phytoestrogen

Phytoestrogen และ isoflavones คืออะไร

สารกลุ่มหลักของ phytoestrogen ในถั่วเหลืองคือ isoflavones สารเหล่านี้สามารถจับและออกฤทธิ์ผ่าน estrogen receptor ในร่างกายมนุษย์ได้ แต่มีฤทธิ์อ่อนกว่า estrogen ที่ร่างกายสร้างขึ้นเองมาก

องค์ประกอบของถั่วเหลือง: isoflavones มีน้อยมาก

เมื่อดูองค์ประกอบของถั่วเหลือง สารที่ทำให้เกิดความกังวลมีสัดส่วนน้อยมากเมื่อเทียบกับส่วนอื่น

ข้อมูลในคน: กินอาหารถั่วเหลืองเสี่ยงมะเร็งเต้านมหรือไม่

จากข้อมูลในคน การกินถั่วเหลืองในรูปอาหาร เช่น เต้าหู้ น้ำเต้าหู้ หรือถั่วเหลือง ไม่พบว่าเพิ่มความเสี่ยงมะเร็งเต้านม

ตัวอย่างที่เห็นได้ง่ายคือประเทศแถบเอเชีย ซึ่งกินถั่วเหลืองกันมานานมาก ขณะที่โดยภาพรวมอุบัติการณ์มะเร็งเต้านมในเอเชียยังต่ำกว่าหลายพื้นที่ในยุโรปและอเมริกาเหนือ

อาหารถั่วเหลือง (Soy Food) กับโปรตีนสกัดจากถั่วเหลือง ไม่ใช่สิ่งเดียวกัน

ประเด็นสำคัญคือต้องแยก soy food ออกจาก soy protein ที่ผ่านการสกัดในรูปแบบอาหารเสริม เพราะปริมาณและการออกฤทธิ์ของ isoflavones หรือ phytoestrogen อาจไม่เหมือนกับที่อยู่ในอาหาร

งานวิจัยเกี่ยวกับโปรตีนถั่วเหลืองในรูปอาหารเสริม

งานวิจัยในผู้หญิงก่อนหมดประจำเดือน

มีงานวิจัยที่ให้ soy protein ในรูปแบบอาหารเสริม ปริมาณค่อนข้างสูงในผู้หญิงก่อนหมดประจำเดือน พบว่า เซลล์เยื่อบุเต้านมมีการแบ่งตัวเพิ่มขึ้น และ progesterone receptor เพิ่มขึ้น ซึ่งแสดงว่าเนื้อเยื่อเต้านมมีการตอบสนองต่อฮอร์โมนจริง

งานวิจัยอีกชิ้นก็พบสัญญาณการตอบสนองต่อฮอร์โมน estrogen ของเนื้อเยื่อเต้านมเช่นกัน

งานวิจัยในสัตว์ทดลอง

ในสัตว์ทดลองที่เป็นมะเร็งเต้านมชนิดตอบสนองต่อ estrogen เมื่อได้รับ soy protein isolate ที่มี isoflavones หรือ phytoestrogen สูงขึ้น พบว่า ก้อนมะเร็งโตขึ้นตามปริมาณที่ได้รับ

ข้อสังเกตทางคลินิกและเหตุผลที่ควรระมัดระวัง

ในคลินิกเคยพบผู้ที่กิน soy protein ทุกวัน แล้วติดตามพบว่าก้อนหรือซีสต์บางก้อนโตขึ้น

ทั้งนี้ ไม่ได้บอกว่า soy protein เป็นสาเหตุ เพราะไม่สามารถพิสูจน์แบบนั้นได้ แต่เมื่อประกอบกับข้อมูลงานวิจัยที่มีอยู่ จึงเป็นเหตุผลที่ควรให้ความระมัดระวังมากขึ้นกับการใช้สารสกัดจากถั่วเหลืองหรือโปรตีนสกัดจากถั่วเหลือง

สรุป และคำถามที่พบบ่อย

• อาหารถั่วเหลือง เช่น เต้าหู้ น้ำเต้าหู้ ไม่พบว่าเพิ่มความเสี่ยงมะเร็งเต้านม
• soy food กับ soy protein หรือสารสกัดแบบอาหารเสริมไม่ใช่สิ่งเดียวกัน
• มีงานวิจัยที่พบการตอบสนองต่อฮอร์โมนของเนื้อเยื่อเต้านมเมื่อได้รับ soy protein ในรูปอาหารเสริม จึงควรระมัดระวังเป็นพิเศษ

กินเต้าหู้และน้ำเต้าหู้ได้ไหม

การกินถั่วเหลืองในรูปอาหารธรรมชาติ เช่น เต้าหู้ น้ำเต้าหู้ ไม่พบว่าเพิ่มความเสี่ยงมะเร็งเต้านม

โปรตีนถั่วเหลืองแบบอาหารเสริมต่างจากอาหารถั่วเหลืองอย่างไร

อาจมีปริมาณหรือการออกฤทธิ์ของ isoflavones ไม่เหมือนในอาหาร และมีงานวิจัยที่พบการตอบสนองของเนื้อเยื่อเต้านมต่อฮอร์โมน

Phytoestrogen คืออะไร

เป็นสารในถั่วเหลือง กลุ่มหลักคือ isoflavones ออกฤทธิ์ผ่าน estrogen receptor ได้ แต่อ่อนกว่า estrogen ที่ร่างกายสร้างขึ้นมาก

บทความนี้ให้ข้อมูลเพื่อความรู้ทั่วไป ไม่ใช่การวินิจฉัยหรือคำแนะนำในการรักษา